(ĐSPL) - Qua quá trình tìm hiểu, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam khẳng định có thể loại bỏ 2 nguyên nhân là động đất và tràn dầu. Trong khi phía Formosa cũng cho rằng các chất thải đều được xử lý an toàn theo tiêu chuẩn.
Loại bỏ 2 nguyên nhân động đất và tràn dầu
Infonet dẫn thông tin từ Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, trước tình trạng cá chết hàng loạt trên các vùng biển miền Trung, ngày 18/4, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam đã cử tổ công tác để nghiên cứu, tìm hiểu nguyên nhân “cá chết hàng loạt” tại vùng biển 4 tỉnh: Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên Huế.
Tổ công tác đã tiến hành khảo sát tại hiện trường từ ngày 19 đến ngày 24/4 tại các điểm từ Vũng Áng – Hà Tĩnh đến Lăng Cô- Thừa Thiên Huế.
Tại đây, tổ công tác đã tiến hành đo đạc các thông số tại hiện trường, tiến hành lấy 200 mẫu nước và trầm tích biển; 200 mẫu cá chết tại các điểm Vũng Áng, Đèo Ngang, Cửa Nhật Lệ, Cồn Cỏ, Cửa Tùng, Cửa Việt, Chân Mây và Lăng Cô.
Hình ảnh cá chết hàng loạt tại ven biển miền Trung. (Ảnh: Infonet) |
Tổ công tác đã tiến hành thu ảnh khu vực nghiên cứu thông qua vệ tinh VNREDSat-1 và ghi nhận lại các hoạt động địa chấn tại khu vực nghiên cứu và các khu vực liên quan. Tìm hiểu các đặc trưng khí tượng, thủy- hải văn, động lực biển tại khu vực nghiên cứu.
Kết quả phân tích ảnh vệ tinh VNREDSat-1 và các ảnh vệ tinh khác cho thấy trong khoảng thời gian từ ngày 6/4 đến ngày 24/4 chưa phát hiện các vụ tràn dầu lớn tại khu vực nghiên cứu nên nguyên nhân cá chết do tràn dầu có thể được loại bỏ.
Theo đơn vị này, các trạm địa chấn đặt tại các tỉnh Nghệ An, Quảng Bình và Thừa Thiên Huế thuộc mạng lưới đài trạm địa chấn Quốc gia do Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam quản lý không ghi nhận được trận động đất nào có độ lớn trên 5 độ Richte, xảy ra tại khu vực ngoài khơi miền Trung Việt Nam.
Do vậy hiện tượng sốc nhiệt do phá hủy bề mặt, bên trong vỏ hoặc những biến đổi địa tầng trong vỏ đại dương có thể được loại trừ. Ảnh hưởng của hai trận động đất tại Nhật bản vào ngày 14/4 và ngày 16/4 đã được ghi nhận, tuy nhiên hai trận động đất này không gây ra ảnh hưởng đối với khu vực nghiên cứu.
Về ảnh hưởng của dòng chảy ven bờ khu vực biển miền Trung, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam cho biết, theo đánh giá của Viện Địa chất và Địa vật lý Biển, vào thời gian này dòng chảy ven bờ có đặc trưng của thời kỳ gió mùa Đông Bắc, dòng chảy ven bờ có hướng từ Bắc xuống Nam.
Tốc độ dòng chảy ven bờ thường mạnh nhất vào tháng 1, vận tốc khoảng 0,75m/s đến 0,85m/s có khi đạt đến 1m/s. Vận tốc dòng chảy ven bờ giảm dần vào tháng 4 và tháng 5, đến tháng 7 khi có tác động mạnh của gió mùa Tây Nam thì vận tốc dòng ven bờ giảm xuống khoảng 0,25m/s. Các thông số môi trường và các độc tố trong nước, trầm tích tại mặt cắt ngang 25 km từ cửa Cửa Tùng ra đảo Cồn Cỏ cũng được tổ công tác lấy mẫu và phân tích.
Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam cho biết: “Hiện để nghiên cứu ảnh hưởng của các yếu tố môi trường đến nguyên nhân cá chết hàng loạt, tổ công tác đang khẩn trương xác định tảo độc và phân tích các độc chất trong nước, trầm tích và các mẫu cá đã thu thập tại hiện trường”, Lần súc rửa gần nhất vào tháng 3/2016.
Chưa thể kết luận Formosa hay bất kỳ ai có liên quan trong vụ cá chết
Tiếp tục tìm hiểu về nguyên nhân cá chết hàng loạt, Tuổi Trẻ có cuộc trao đổi với phía Formosa về quá trình súc xả đường ống, ông Khâu Nhân Kiệt, giám đốc bộ phận an toàn vệ sinh môi trường Formosa cho biết, không thể nhớ từ đầu năm đến nay công ty tiến hành súc rửa đường ống mấy lần, chỉ nhớ lần gần nhất đây là vào khoảng tháng 3/2016.
Theo ông Kiệt: “Trong quy trình súc rửa đường ống thì không chỉ dùng hóa chất mà chúng tôi còn dùng áp lực khí, áp lực nước (nước sạch)... để súc rửa. Về hóa chất súc rửa đường ống, chúng tôi dùng axit HCl, NaOH pha loãng. Sau quá trình súc rửa, các chất thải đều được xử lý an toàn theo tiêu chuẩn quy định mới thải ra môi trường.
Bình quân mỗi ngày Formosa thải ra môi trường là 10.240m3. (ẢNh: Tuổi Trẻ) |
Ông Khâu Nhân Kiệt cũng thừa nhận khi súc rửa không thông báo với cơ quan chức năng địa phương.
Trả lời việc vì sao không thông báo với cơ quan chức năng việc súc xả đường ống, ông Chu Xuân Phàm, trưởng văn phòng Formosa tại Hà Nội). nói: “Chúng tôi không biết có quy định phải thông báo với cơ quan chức năng khi súc rửa đường ống, chỉ biết khi công trình hoàn thành muốn chạy thử thì phải xin phép. Chúng tôi sẽ xem lại các quy định, nếu có yêu cầu phải thông báo khi súc rửa đường ống thì các lần tới chúng tôi sẽ thông báo”.
Theo ông Phàm, “nếu Nhà nước thông báo là sai phạm thì chúng tôi sẽ chịu trách nhiệm và chấp nhận bị xử lý theo pháp luật”.
Ông Phàm cho biết nhà máy Formosa có hệ thống máy lấy mẫu tự động, khi phát hiện mẫu nước vượt ngưỡng quy định thì hệ thống này tự động ngắt xả và bơm trở lại để xử lý rồi mới thải ra.
Ngoài hệ thống máy tự động, các tổ làm việc còn chia ba ca để theo dõi, các ca làm việc đều lấy mẫu thủ công đưa về xét nghiệm xem có trùng với hệ thống xử lý của máy móc hay không.
Theo ông Chu Xuân Phàm, việc lấy mẫu để xử lý trong nội bộ nhà máy là thường xuyên và hằng ngày. Còn các mẫu xét nghiệm và các chỉ số quan trắc thì định kỳ ba tháng mới báo cho cơ quan chức năng (Sở TN-MT).
“Chúng tôi có thuê đơn vị độc lập là Trung tâm quan trắc kỹ thuật môi trường của Sở TN-MT tỉnh, định kỳ ba tháng một lần xuống lấy mẫu quan trắc về xét nghiệm. Lần gần nhất lấy mẫu cũng trong tháng 3” - ông Phàm cho hay.
Tại khu xử lý nước thải tập trung, ông Trần Vĩnh Long (ban giám đốc phòng năng lượng của công ty) cho biết, ngày 11/12/2015 mới được phía cơ quan thẩm quyền cấp giấy phép cho xả nước thải. Tổng lượng nước xả thải quý 1/2016 là 931.830m3, trong đó lượng xả thải bình quân mỗi ngày là 10.240m3.
"Tháng 2 và 3, Formosa có lấy mẫu nước thải gửi đến Trung tâm quan trắc tỉnh Hà Tĩnh kiểm nghiệm. Theo đó, chất lượng nước xả thải công nghiệp đều đạt theo tiêu chuẩn quy định. Tháng 3-2016 đã lấy mẫu nước biển tại vị trí thượng và hạ lưu để kiểm nghiệm, các số liệu kiểm nghiệm đều đạt chuẩn” - ông Long nói.
Trả lời về quy trình làm việc của Formosa, ông Phan Lam Sơn, phó giám đốc Sở TN-MT tỉnh Hà Tĩnh cho biết, quan trắc định kỳ của Formosa là theo quy định báo cáo đánh giá tác động môi trường (ĐTM).
Formosa có trách nhiệm phải gửi thông số và mẫu về các nơi như Bộ TN-MT, Sở TN-MT và Ban quản lý khu kinh tế Hà Tĩnh. Nếu các thông số và mẫu quan trắc có vấn đề thì cơ quan chức năng địa phương mới kiểm tra, lấy mẫu xét nghiệm.
“Khi thấy nghi vấn thì cơ quan chức năng mới kiểm tra và lấy mẫu xét nghiệm, chúng tôi không lấy mẫu định kỳ hay đột xuất kiểm tra. Họ tự lấy mẫu và thông số gửi cho cơ quan chức năng kiểm định là việc làm hợp lý, không có gì là không khách quan” - ông Sơn nói.
Ông Lê Anh Đức, giám đốc Trung tâm quan trắc kỹ thuật môi trường, cũng xác nhận đang ký hợp đồng quan trắc với Formosa, “giá cả hợp đồng thế nào là chuyện trung tâm, chúng tôi không thể tiết lộ”.
Còn ông Võ Tá Đinh, giám đốc Sở TN-MT cho biết, chưa thể kết luận Formosa hay bất kỳ ai có liên quan trong vụ cá chết.
Ông Đinh nhấn mạnh: “Tất cả các cơ sở, doanh nghiệp có xả thải đều là đối tượng nghi vấn, kể cả Formosa hay Nhà máy nhiệt điện Vũng Áng... Không loại trừ các hoạt động của tàu bè ngoài biển trong thời gian vừa qua”.
Thiên An (Tổng hợp)
(Nguồn: Tuổi Trẻ, Infonet)
Xem thêm video tin tức:
Không có nhận xét nào: